इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहूले देशभित्रै कडा विरोधको सामना गरिरहेका छन् । कारण गाजा पट्टीमा नयाँ सैन्य अपरेशनको लागि उनको विवादास्पद योजना हो ।
सेनाका शीर्ष नेतृत्वले यसबारे चेतावनी जारी गरेको छ भने बन्धकहरूका परिवारहरूले पनि विरोध गरेको बीबीसीले जनाएको छ । नेतान्याहूको निर्णयले थप साधारण प्यालेस्टिनीहरूको मृत्यु हुने डर उनीहरूको डर छ । यो योजनाले इजरायललाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा अझ एक्लो बनाउने जोखिम पनि छ। इजरायली सुरक्षा मन्त्रिपरिषद्को १० घण्टा लामो बैठकले ‘गाजा शहर कब्जा’ गर्ने प्रस्तावहरूलाई अनुमोदन गरेको थियो । यसलाई गाजामाथि पूर्ण नियन्त्रणतर्फको पहिलो कदमको रूपमा हेरिएको छ ।
अपरेशन कहिले शुरू हुन्छ भन्ने कुरा स्पष्ट नभए पनि यो धेरै महिनासम्म चल्ने सम्भावना छ किनभने सेनाले हजारौं रिजर्भ सिपाहीहरूलाई फिर्ता बोलाउनुपर्नेछ, जसले पहिले नै धेरैपटक सेवा गरिसकेका छन् र थकित छन् । साथै, ८ लाख प्यालेस्टिनीहरू बस्ने क्षेत्रबाट जबरजस्ती खाली गर्नुपर्नेछ।
सुरक्षा मन्त्रिपरिषद्को बैठकअघि नेतान्याहूले फक्स न्यूजलाई एक अन्तर्वार्ता दिएका थिए जसमा उनले इजरायलले गाजामा पूर्ण नियन्त्रण स्थापित गर्न चाहेको बताएका थिए । मन्त्रिपरिषद्को निर्णयले यो योजनालाई औपचारिक रूपमा अनुमोदन गरेको छ ।
यद्यपि, उनले यो सम्भावित व्यवस्थामा कुन देशहरू समावेश गर्न सकिन्छ वा यसको रूपरेखा के हुनेछ भनेर स्पष्ट पारेनन् ।
यो योजनाले इजरायललाई फेरि ती देशहरूको निशानामा ल्याउन सक्छ जसले पहिले नै गाजाको अवस्थाप्रति असन्तुष्टि व्यक्त गरिसकेका छन् र इजरायललाई युद्ध रोक्न अपील गरेका छन् । यो युद्ध ७ अक्टोबर २०२३ मा हमासको आक्रमण पछि शुरू भएको थियो।
बेलायती प्रधानमन्त्री केयर स्टारमरले इजरायलको निर्णयलाई ‘गलत’ भनेका छन् र नेतान्याहू सरकारलाई ‘तुरुन्तै’ पुनर्विचार गर्न अपील गरेका छन् । संयुक्त राष्ट्र संघले पनि इजरायली प्रधानमन्त्रीको प्रस्तावित योजनाको निन्दा गरेको छ। यद्यपि, अन्तर्राष्ट्रिय दबाबको बाबजुद, नेतान्याहू आफ्नो अडानबाट पछि हट्ने सम्भावना धेरै कम छ ।
इजरायली सेनाका प्रमुख लेफ्टिनेन्ट जनरल इयाल जामिरले नेतान्याहूको योजनाको कडा विरोध गरेका छन् । इजरायली मिडिया रिपोर्टहरूका अनुसार, उनले प्रधानमन्त्रीलाई चेतावनी दिँदै भनेका छन्, ‘गाजाको पूर्ण कब्जा पासोमा फस्नु जस्तै हुनेछ र जीवित बन्धकहरूको जीवनलाई खतरामा पार्न सक्छ ।’
बन्धकहरूका धेरै आफन्तहरूले पनि यही चिन्ता व्यक्त गरेका छन् । उनीहरूका अनुसार बन्धकहरूको रिहाइ सुनिश्चित गर्ने एक मात्र तरिका हमाससँग सम्झौता गर्नु र युद्ध समाप्त गर्नु हो ।
मारिभ अखबारका अनुसार, ‘हालको अनुमान छ कि यदि सैन्य अपरेशन जारी रह्यो भने, धेरैजसो र सम्भवतः सबै जीवित बन्धकहरू मारिनेछन् ।’
यस हप्ताको शुरूमा ६०० सेवानिवृत्त इजरायली सैन्य अधिकारीहरूले युद्ध समाप्त गर्न नेतान्याहूलाई दबाब दिन आग्रह गर्दै अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पलाई लेखेका थिए ।
नेतान्याहूको सबैभन्दा ठूलो चिन्ता देशभित्र बढ्दो असन्तुष्टि हो । ओपिनियन पोलका अनुसार, धेरैजसो इजरायलीहरू बाँकी ५० बन्धकहरूलाई रिहा गर्न र युद्ध समाप्त गर्न हमाससँग सम्झौताको पक्षमा छन् । तीमध्ये लगभग २० जना जीवित रहेको विश्वास गरिन्छ । नेपालका विपिन जोशीलाई पनि दुई वर्षअघि हमासले बन्धक बनाएको थियो । उनको अवस्था हालसम्म पनि अज्ञात नै छ ।
गाजाको पूर्ण कब्जाको धम्की केहीले रोकिएको युद्धविराम वार्तामा हमासलाई दबाब दिने उद्देश्यले गरिएको रणनीतिको रूपमा हेर्छन् ।
इजरायली नेताहरूले हमास हाल वार्तामा रुचि राख्दैन भन्छन् किनभने तिनीहरू भन्छन् कि समूह सशक्त महसुस गर्छ । ट्रम्प प्रशासनले पनि यस्तै दृष्टिकोण राखेको देखिन्छ, जसले इजरायलको योजनाहरूको सार्वजनिक रूपमा विरोध गरेको छैन ।
धेरैले विश्वास गर्छन् कि प्रधानमन्त्री नेतान्याहूले आफ्नो सरकारी गठबन्धनलाई जोगाउन द्वन्द्वलाई लम्ब्याइरहेका छन्, जुन अति-राष्ट्रवादी मन्त्रीहरूको समर्थनमा निर्भर छ ।
मन्त्रीहरूले चेतावनी दिएका छन् कि यदि हमाससँग सम्झौता गरेर युद्ध समाप्त भयो भने उनीहरूले सरकारबाट राजीनामा दिनेछन् ।
इटामार बेन गभिर र बेजालेल स्मोट्रिचले गाजाबाट प्यालेस्टिनीहरूको ‘स्वैच्छिक विस्थापन’लाई सार्वजनिक रूपमा समर्थन गरेका छन्, जुन नागरिकहरूलाई जबरजस्ती विस्थापित गर्ने रूपमा देख्न सकिन्छ। तिनीहरूले गाजामा यहूदीहरू बसोबास गर्ने वकालत गरेका छन् ।
गाजामा हमास नियन्त्रित स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार, इजरायलको गाजा युद्धमा अहिलेसम्म ६१ हजारभन्दा बढी प्यालेस्टिनीहरू मारिएका छन् । अक्टोबर ७ मा इजरायलमा हमासको आक्रमणमा लगभग १ एहजार २०० जना मारिएका थिए र २५१ जनालाई गाजामा बन्धक बनाइएको थियो ।
तर, इजरायलले गाजा नियन्त्रण लिने इजरायली सुरक्षा मन्त्रिपरिषद्को योजनाबारे विश्वव्यापी रूपमा भइरहेको आलोचनालाई पूर्ण रूपमा अस्वीकार गरेको छ । इजरायलका रक्षामन्त्री इजरायल काट्जले भने, ‘इजरायलको निन्दा गर्ने र प्रतिबन्ध लगाउने धम्की दिने देशहरूले हाम्रो संकल्पलाई कमजोर बनाउन सक्ने छैनन् । हाम्रा शत्रुहरूले हामीलाई बलियो, एकताबद्ध मुट्ठीको रूपमा पाउनेछन् जसले उनीहरूमाथि ठूलो बल प्रयोग गर्नेछ।’
संयुक्त राष्ट्र संघ, बेलायत, फ्रान्स र क्यानडालगायत धेरै देशहरूले गाजाको नियन्त्रण लिने इजरायलको निर्णयको निन्दा गरेका छन् र जर्मनीले इजरायलमा सैन्य निर्यात रोक्न आह्वान गरेको छ ।
